Back to top

KSZTAŁTOWANIE EUROPY

Czym jest Europa? Europa nigdy nie była przestrzenią precyzyjnie określoną pod względem geograficznym. Nazwa kontynentu wywodzi się z greckiego starożytnego mitu o Europie, który na przestrzeni wieków był wielokrotnie na nowo interpretowany, jak sama historia, w zależności od punktu widzenia.

Europę określają jej osiągnięcia i tradycje, ale co odróżnia ją od innych kontynentów? Czy możemy powiedzieć, że mamy wspólną europejską przeszłość, skoro historia różnie wpływała na losy poszczególnych ludzi? Czy możemy znaleźć jakiś wspólny mianownik, jakieś repozytorium europejskiej pamięci?

Entrance to Shaping Europe second floor

EUROPA NA MAPIE

Gdzie zaczyna się, a gdzie kończy Europa? Od najdawniejszych czasów jest uważana za odrębną z uwagi na jej ukształtowanie kulturowe i historyczne, jednak z geograficznego punktu widzenia tworzy jeden kontynent z Azją.

Zainteresowanie Europejczyków mapami i ich kreśleniem ma długą i różnorodną historię sięgającą starożytnej Grecji i starożytnego Rzymu. Odkrycie w XV w. drogi morskiej do obu Ameryk zmienia nie tylko sposób patrzenia Europejczyków na znany im świat, ale także sposób, w jaki postrzegają samych siebie.

MIT O EUROPIE

Europa, mityczna księżniczka fenicka (dzisiejszy Liban), zostaje porwana przez greckiego boga Zeusa, który przybiera postać białego byka. Zakochany i oczarowany jej urodą, Zeus uprowadza ją na Kretę.

Nazwa Europy jest kojarzona z tym mitem od starożytności po nasze czasy. Pojawia się w sztuce, literaturze, religii i polityce, a sama opowieść i ikonografia są często reinterpretowane, aby odzwierciedlić bieżące problemy.

EUROPEJSKIE DZIEDZICTWO

Jakie elementy łączą nasz kontynent? Co można uznać za europejskie dziedzictwo?

Europa to coś więcej niż suma narodowych historii, ale czy jest ona cywilizacją i kulturą charakteryzującą się szczególną tradycją i wartościami powstałymi na przestrzeni dziejów?

Pewne tradycyjnie europejskie elementy rozprzestrzeniły się po całym kontynencie. Czy można je uznać za szczególne cechy europejskiej kultury? Jeśli tak, to jakie elementy tego europejskiego dziedzictwa należy chronić, co pragniemy zmienić, a czemu należy się przeciwstawiać?

PAMIĘĆ

Czy pamiętając o przeszłości, możemy uniknąć powtarzania jej błędów? Pamięć ma kluczowe znaczenie. Zarówno na poziomie jednostkowym, jak i grup społecznych, jest ona podstawą procesu uczenia się i samoświadomości.

A jednak pamięć jest skomplikowanym zjawiskiem. Jest selektywna i nieodłącznie związana z zapominaniem. Nasze wspomnienia to podstawowy składnik historii: wywierają one przemożny wpływ na naszą teraźniejszość i przyszłość. Nasza pamięć o tej samej przeszłości wciąż się zmienia.